Ποια είναι τα επίπεδα αυτόνομης οδήγησης; Από το επίπεδο 1 ως το 5

► Εξηγούμε τα επίπεδα 1-5 της αυτόνομης οδήγησης 

► Τι σημαίνει το κάθε επίπεδο

► Σήμερα είμαστε στο επίπεδο 2, με το 3 να βρίσκεται πολύ κοντά

 

Αν σας ενδιαφέρει το μέλλον των μετακινήσεων, είναι πολύ πιθανό ότι έχετε ήδη ακούσει για τα επίπεδα αυτόνομης οδήγησης. Συνοπτικά, πρόκειται για μία σειρά από κατευθυντήριες γραμμές, όπως αυτές ορίστηκαν από την Κοινότητα Μηχανικών Αυτοκινήτων (SAE) για να περιγράψουν τα διαφορετικά επίπεδα αυτονομίας – λειτουργίας χωρίς την συμμετοχή οδηγού – που μπορούν να υπάρξουν σε αυτοκίνητα. Αυτή τη στιγμή, τα επίπεδα είναι πέντε – το γιατί θα εξηγηθεί παρακάτω – με το Επίπεδο 1 να είναι το βασικότερο και το Επίπεδο 5 να αφορά τις πιο προηγμένες μορφές αυτόνομης οδήγησης.

 

Πρόκειται για ένα καυτό θέμα παγκοσμίως, με τις κυβερνήσεις να είναι απασχολημένες με το πώς η νομοθεσία μπορεί να προσαρμοστεί ώστε τα αυτοκίνητα χωρίς οδηγούς να μπορέσουν να κυκλοφορήσουν στους δρόμους. Τα διάφορα ζητήματα που χρειάζεται να διευθετηθούν περιλαμβάνουν π.χ. κατά πόσο ο οδηγός μπορεί να παρακολουθεί τηλεόραση καθώς το αυτοκίνητο αναλαμβάνει την οδήγηση. 

 

Ποια είναι λοιπόν τα επίπεδα τεχνολογίας αυτόνομης οδήγησης;

Συνοπτικά, στο Επίπεδο 1 συναντούμε τεχνολογίες που είναι διαδεδομένες εδώ και αρκετά χρόνια, με αυτές του Επιπέδου 2 να συναντώνται επίσης συχνά. Βρισκόμαστε στο σημείο όπου προσεγγίζουμε το Επίπεδο 3, ενώ στο Επίπεδο 4 θα δούμε πραγματική οδήγηση με τα χέρα του οδηγού να μη βρίσκονται στο τιμόνι για εκτεταμένα χρονικά διαστήματα. Τέλος, στο Επίπεδο 5 θα έχουμε φτάσει σε όσα βλέπαμε στα έργα επιστημονικής φαντασίας, με τα αυτοκίνητα να κάνουν τα πάντα για λογαριασμό μας.

Τα τελευταία χρόνια, οι κατασκευαστές αυτοκινήτων έχουν αρχίσει να υιοθετούν την ορολογία των επιπέδων αυτόνομης οδήγησης – η αυτονομία Επιπέδου 3 του τελευταίου Audi A8 τονίστηκε αρκετά κατά την προώθηση του μοντέλου. Ωστόσο, το τι σημαίνουν αυτά τα επίπεδα δεν περιγράφεται εξίσου συχνά.

 

Για να σας διευκολύνουμε λοιπόν, εξηγούμε όλα τα επίπεδα τεχνολογιών αυτονομίας, αναλύοντας ποιος έχει τον έλεγχο, τι χαρακτηριστικά περιλαμβάνονται και πότε θα τα συναντήσουμε στους δρόμους.

 

Επίπεδο αυτόνομης οδήγησης 1: μία παράμετρος της οδήγησης αυτοματοποιείται

Η SAE έχει δημιουργήσει ένα λεξικό της αυτονομίας, όπου το Επίπεδο 1, η πιο βασική εκδοχή της, συναντάται όταν ένα στοιχείο της διαδικασίας της οδήγησης ελέγχεται αυτόνομα και μεμονωμένα, χρησιμοποιώντας δεδομένα από κάμερες και αισθητήρες, ενώ ο οδηγός συνεχίζει να έχει το συνολικό έλεγχο. Αυτές οι προσπάθειες ξεκίνησαν στα τέλη του ’90, με το πρωτοποριακό σύστημα πλοήγησης μέσω ραντάρ της Mercedes-Benz, ενώ η Honda λάνσαρε το βοήθημα παραμονής σε λωρίδα κυκλοφορίας με το Legend του 2008. Αυτά ήταν και τα πρώτα βήματα για να απαλλαγεί ο οδηγός από οδηγικά καθήκοντα καθώς βρίσκεται πίσω από το τιμόνι.

 

Πότε; Πρώτα βήματα στις δεκαετίες ’90-’00

Περιλαμβάνει: Διατήρηση πορείας μέσα σε λωρίδα, αυτόματο έλεγχο ταχύτητας

Ποιος οδηγεί; Ο οδηγός διατηρεί τον έλεγχο

 

Επίπεδο αυτόνομης οδήγησης 2: κυκλώματα που ελέγχουν δύο, ή περισσότερες παραμέτρους

Σε γενικές γραμμές, το Επίπεδο 2 είναι το σημείο όπου βρισκόμαστε σήμερα: ο οδηγός αναθέτει στους υπολογιστές κάποιες από τις παραμέτρους της οδήγησης και τα συστήματα είναι αρκετά έξυπνα ώστε να συνδέσουν την ταχύτητα και την κατεύθυνση, αξιοποιώντας πολλαπλές πηγές δεδομένων. Η Mercedes υποστηρίζει ότι έχει υλοποιήσει τα παραπάνω εδώ και έξι χρόνια, με την τελευταία Mercedes S-Class να βρίσκεται στο Επίπεδο 2 και κάτι παραπάνω. Το μοντέλο χειρίζεται το σύστημα διεύθυνσης, το γκάζι και το φρένο – στα πλαίσια ενός από τα πιο προηγμένα συστήματα ελέγχου πλοήγησης που έχουμε συναντήσει – χρησιμοποιώντας λεπτομερή δεδομένα δορυφορικής πλοήγησης, φρενάροντας αυτόματα όταν πλησιάζουν στροφές, διατηρώντας την επιθυμητή απόσταση από το προπορευόμενο αυτοκίνητο και ξεκινώντας στο μποτιλιάρισμα, χωρίς τη συμμετοχή του οδηγού.

 

Πότε; Σημερινή τεχνολογία αιχμής

Περιλαμβάνει: Αλλαγή λωρίδας, λειτουργίες αυτόματου παρκαρίσματος, παρακολούθηση οδηγού κλπ.

Ποιος οδηγεί; Τα χέρια του οδηγού παραμένουν πάντα στο τιμόνι

 

Επίπεδο αυτόνομης οδήγησης 3: το αυτοκίνητο αναλαμβάνει κρίσιμες για την ασφάλεια λειτουργίες

Τα οχήματα υψηλής αυτονομίας είναι κοντά. Η SAE αποκαλεί το Επίπεδο 3 «αυτονομία υπό όρους» – μία συγκεκριμένη λειτουργία όπου επιτρέπεται στο αυτοκίνητο να αναλάβει όλες τις παραμέτρους της οδήγησης, αλλά ο οδηγός οφείλει να παραμένει έτοιμος να ανταποκριθεί σε κάποιο αίτημα να αναλάβει τον έλεγχο. Η Audi αποκαλεί το τελευταίο A8 έτοιμο για αυτόνομη οδήγηση Επιπέδου 3 – πράγμα που σημαίνει ότι το αυτοκίνητο έχει τη δυνατότητα να οδηγηθεί μόνο του σε συγκεκριμένες συνθήκες, αναλαμβάνοντας τον έλεγχο όλων των κρίσιμων για την ασφάλεια παραμέτρων. Πώς γίνεται αυτό; Επεξεργαζόμενο χάρτες, δεδομένα από ραντάρ και αισθητήρες που συνδυάζουν περιβαλλοντικά δεδομένα με ολοένα και σοφότερους και γρηγορότερους επεξεργαστές και αλγόριθμους. Σύντομα το ένα δευτερόλεπτο που κατά τη γνωστή αντίληψη απαιτείται για να αντιδράσει κανείς σε κάτι που συμβαίνει στο δρόμο θα φαντάζει επίπονα αργό.

 

Πότε; Η επερχόμενη σημαντική εξέλιξη, γύρω στο 2023

Περιλαμβάνει: Αισθητήρες νέας γενιάς, αλγόριθμους, νέα νομοθεσία

Ποιος οδηγεί; Ο οδηγός διατηρεί την προσοχή του, αλλά μπορεί να αφήνει το τιμόνι κατά διαστήματα

 

Επίπεδο αυτόνομης οδήγησης 4: πλήρης αυτονομία σε ελεγχόμενες περιοχές

Στο μέσο της δεκαετίας θα έχουμε αυτοκίνητα πλήρως ικανά να αυτό-οδηγηθούν μέσα σε γεωγφραγμένες μητροπολιτικές περιοχές, καθώς η χαρτογράφηση υψηλής ευκρίνειας, τα περισσότερο επικαιροποιημένα δεδομένα, οι επικοινωνίες μεταξύ αυτοκινήτων και τα κέντρα επικοινωνίας (για την αντιμετώπιση ασυνήθιστων κινδύνων) βελτιώνουν την ακρίβεια. «Δε θα είναι πραγματικά απαραίτητος ο οδηγός στο Επίπεδο 4», δηλώνει ο γκουρού της αυτόνομης οδήγησης της Μερσέντες, Κρίστοφερ Φον Ούγκο. «Είναι πιθανότερο ότι θα νοικιάζετε το αυτοκίνητο, παρά ότι θα είστε ιδιοκτήτες του. Δε θα πάρετε αυτό το αυτοκίνητο για διακοπές στην άλλη άκρη της χώρας, αλλά θα το χρησιμοποιήσετε για μία μετακίνηση γύρω από την πόλη. Είναι ευκολότερο να έχουμε εξαιρετικά λεπτομερή χαρτογράφηση μέσα σε προσεκτικά ορισμένες περιοχές».

 

Πότε; Προς το μέσο της δεκαετίας

Περιλαμβάνει: Αυτοκίνητα χωρίς οδηγό, διαμοιραζόμενα οχήματα

Ποιος οδηγεί; Πραγματική οδήγηση χωρίς τα χέρια στο τιμόνι

 

Επίπεδο αυτόνομης οδήγησης 5: Πλήρως αυτόνομη οδήγηση. Οδηγός προαιρετικός…

Η διαφορά ανάμεσα στο Επίπεδο 4 και το 5 είναι απλή: το τελευταίο βήμα προς τον πλήρη αυτοματισμό δεν απαιτεί να βρίσκεται το αυτοκίνητο μέσα στο πεδίο του λεγόμενου «επιχειρησιακού σχεδιασμού». Σε αντίθεση δηλαδή με ένα προσεκτικά διαχειριζόμενο (συνήθως αστικό) περιβάλλον με ειδικά σημασμένες λωρίδες και υποδομή, το αυτοκίνητο θα μπορεί να οδηγηθεί οπουδήποτε. Πώς; Χάρη στη συχνότητα και τον όγκο των δεδομένων, καθώς και στις δυνατότητες των υπολογιστών που θα τα επεξεργάζονται, τα αυτοκίνητα θα έχουν πλέον δικές τους αισθήσεις. Θα είναι ένας θαυμαστός νέος κόσμος – στον οποίο προσβλέπει η Waymo της Google, κάνοντας άλματα εμπρός σε σχέση με τις προσπάθειες των παραδοσιακών κατασκευαστών. Η αναταραχή θα είναι τεράστια, με αναλυτές να προβλέπουν 21 εκατομμύρια αυτόνομα οχήματα στους δρόμους του πλανήτη μέχρι το 2035.

 

Πότε; Όχι πολύ μετά το Επίπεδο 4, άρα αργότερα μέσα στη δεκαετία (αν πιστεύετε τους αισιόδοξους!)

Περιλαμβάνει: Μακρινές μετακινήσεις με ταξί-ρομπότ

Ποιος οδηγεί; Ύπαρξη τιμονιού προαιρετική